طرز تهیه کلم پلو شیرازی؛ غذای اصیل و خوشعطر شیراز
کلم پلو شیرازی یکی از غذاهای سنتی و پرطرفدار جنوب ایران، بهویژه شهر شیراز است. این غذا ترکیبی از برنج، کلم، سبزیهای معطر مخصوص و کوفتهریزههای خوشمزه گوشتی است که طعم و عطری بینظیر به سفره میدهد. اگرچه کلم پلو در شهرهای دیگر ایران هم پخته میشود، اما نسخه شیرازی آن به دلیل استفاده از سبزیجات محلی و شیوهی خاص پخت، شهرتی فراگیر دارد.
تاریخچه و جایگاه کلمپلو شیرازی
شیراز از گذشته به داشتن غذاهای متنوع و خوشعطر معروف بوده است. کلمپلو نیز یکی از غذاهایی است که در مهمانیها و مناسبتهای خاص شیرازیها جایگاه ویژهای دارد. این غذا به دلیل وجود سبزیهای معطر و کوفتههای کوچک، نهتنها خوشمزه بلکه مقوی و سیرکننده است. در بسیاری از خانوادههای شیرازی، کلمپلو نماد مهمانی و سفرهای رنگین محسوب میشود.
مواد لازم برای ۴ نفر
برنج ایرانی: ۴ پیمانه
کلم سفید یا کلمپیچ: ۵۰۰ گرم
سبزی کلم پلو (ترخون، تره، شوید، ریحان): حدود ۳۰۰ گرم خرد شده
گوشت چرخکرده: ۳۰۰ گرم
پیاز متوسط: ۲ عدد
نمک، فلفل سیاه، زردچوبه: به مقدار لازم
روغن یا کره: به مقدار کافی
زعفران دمکرده: ۲ قاشق غذاخوری (اختیاری)
رب گوجهفرنگی: ۱ قاشق غذاخوری (اختیاری)
مراحل آمادهسازی کلم پلو شیرازی
۱. خرد و آماده کردن کلم
ابتدا کلم را به صورت نگینی ریز خرد کنید. برای گرفتن بوی خام کلم، میتوانید آن را ۳ تا ۵ دقیقه در آب جوش بیندازید و بعد آبکش کنید. سپس در یک تابه بزرگ، کلمها را با کمی روغن، زردچوبه و فلفل تفت دهید تا آبشان کشیده شود و رنگشان کمی تغییر کند.
۲. درست کردن کوفتهریزهها
پیاز را رنده کرده و آب اضافی آن را بگیرید. سپس با گوشت چرخکرده، کمی نمک، فلفل و زردچوبه مخلوط کنید. از این مواد گلولههای کوچک به اندازه فندق درست کنید. در تابهای جدا با کمی روغن آنها را سرخ کنید تا طلایی شوند. این کوفتهریزهها هنگام دم کشیدن برنج به غذا اضافه میشوند.
۳. تفت دادن سبزی
سبزیهای مخصوص کلمپلو شامل ترخون، تره، شوید و ریحان را ریز خرد کنید. سپس در تابهای با کمی روغن تفت دهید تا عطر سبزیجات آزاد شود. این مرحله یکی از رازهای خوشعطر شدن کلمپلو است.
۴. پخت برنج
برنج را مثل روش آبکش یا کته آماده کنید. زمانی که برنج نیمپز شد، کلم تفتخورده و سبزیجات معطر را لابهلای آن اضافه کنید. در صورت تمایل کمی رب گوجهفرنگی و زعفران دمکرده هم به مخلوط اضافه کنید تا رنگ و طعم قویتری داشته باشد.
۵. دم کردن
مخلوط برنج، کلم و سبزی را روی حرارت ملایم دم کنید. در ۱۵ دقیقهی پایانی، کوفتهریزهها را روی برنج قرار دهید تا همراه برنج دم بکشند و طعم گوشت به خورد غذا برود.
نکات و فوتوفنهای کلم پلو شیرازی خوشمزه
طرز خرد کردن کلم مهم است؛ تکههای خیلی بزرگ باعث میشود ظاهر غذا شلوغ شود. بهتر است بهصورت نگینی ریز خرد شود.
استفاده از سبزی تازه باعث خوشعطر شدن بیشتر غذا میشود. در صورت نبودن سبزی تازه، میتوان از سبزی خشک استفاده کرد، اما مقدار آن باید کمتر باشد.
اگر از رب گوجه استفاده میکنید، مقدار آن زیاد نباشد تا طعم سبزیها تحتالشعاع قرار نگیرد.
کوفتهریزهها باید کوچک و یکدست باشند تا ظاهر غذا زیباتر شود.
بعضی از شیرازیها همراه با گوشت چرخکرده کمی لپه پخته و کوبیده هم مخلوط میکنند تا کوفتهها خوشطعمتر شود.
خواص و ارزش غذایی کلمپلو شیرازی
کلم سرشار از ویتامین C و فیبر است و به تقویت سیستم ایمنی کمک میکند.
سبزیجات معطر خاصیت آرامبخشی و هضم آسانتر غذا را فراهم میکنند.
گوشت چرخکرده پروتئین مورد نیاز بدن را تأمین میکند.
استفاده از برنج ایرانی با کیفیت، منبع خوبی از انرژی و کربوهیدرات است.
سرو کلمپلو شیرازی
این غذا معمولاً همراه با سالاد شیرازی، ماست چکیده و گاهی ترشی سرو میشود. ترکیب این مخلفات با کلمپلو، طعم و تجربهای اصیل از سفرههای شیرازی به شما میدهد.
جمعبندی
کلمپلو شیرازی یک غذای اصیل و پرطرفدار ایرانی است که بهلطف ترکیب بینظیر کلم، سبزیجات محلی و گوشت، هم سالم است و هم خوشطعم. اگر میخواهید تجربهای خاص از آشپزی شیرازی داشته باشید، حتماً این غذا را امتحان کنید.